دگزیدون ® (دگزامتازون) از داروهای کورتیکواستروئیدی طولانیاثر است. این دارو با مکانیسمهایی از جمله کاهش تولید واسطههای التهابی و سرکوب مهاجرت نوتروفیلها، التهاب را کاهش میدهد. علاوه بر این، دگزامتازون سیستم ایمنی را سرکوب کرده و اثر ضدتهوع نیز نشان میدهد.
موارد مصرف دگزیدون ®
- انواع آلرژی
- بیماریهای مختلف هماتولوژیک، پوستی، نئوپلاستیک، روماتیسمی، خودایمنی، سیستم عصبی، کلیوی و تنفسی
- کمبود آدرنوکورتیکوئید اولیه یا ثانویه
- مدیریت شوک و ادم مغزی
- عامل تشخیصی برای برخی از بیماریها
- ادم مغزی در ارتفاع بالا یا بیماری حاد کوهستان
- پیشگیری از تهوع و استفراغ مربوط به شیمیدرمانی، پرتو درمانی و عمل جراحی
- حمله حاد آسم
- سوء تغذیه ناشی از سرطان
- درمان کمکی برای درد ناشی از سرطان پیشرفته
- سندرم زجر تنفسی حاد متوسط تا شدید
- بیماران بستری مبتلا به کووید-19
- تسریع بلوغ ریه جنین
- پیشگیری از عوارض عصبی ناشی از مننژیت باکتریایی
- پیشگیری از عود میگرن
- درمان کمکی و کوتاهمدت در آرتریت، بورسیت حاد و تحت حاد و آرتروز پس از سانحه
- طاسی منطقهای
- کلوئید
- ضایعات موضعی و التهابی در لیکن پلان، درماتیت عصبی و پسوریازیس
- لوپوس دیسکوئید
- انواع آلرژی
- بیماریهای مختلف هماتولوژیک، پوستی، نئوپلاستیک، روماتیسمی، خودایمنی، سیستم عصبی، کلیوی و تنفسی
- کمبود آدرنوکورتیکوئید اولیه یا ثانویه
- مدیریت شوک و ادم مغزی
- عامل تشخیصی برای برخی از بیماریها
- ادم مغزی در ارتفاع بالا یا بیماری حاد کوهستان
- پیشگیری از تهوع و استفراغ مربوط به شیمیدرمانی، پرتو درمانی و عمل جراحی
- حمله حاد آسم
- سوء تغذیه ناشی از سرطان
- درمان کمکی برای درد ناشی از سرطان پیشرفته
- سندرم زجر تنفسی حاد متوسط تا شدید
- بیماران بستری مبتلا به کووید-19
- تسریع بلوغ ریه جنین
- پیشگیری از عوارض عصبی ناشی از مننژیت باکتریایی
- پیشگیری از عود میگرن
- درمان کمکی و کوتاهمدت در آرتریت، بورسیت حاد و تحت حاد و آرتروز پس از سانحه
- طاسی منطقهای
- کلوئید
- ضایعات موضعی و التهابی در لیکن پلان، درماتیت عصبی و پسوریازیس
- لوپوس دیسکوئید
شکل دارویی دگزیدون ®
محلول قابل تزریق حاوی 4 میلیگرم دگزامتازون در هر میلیلیتر
محلول قابل تزریق حاوی 4 میلیگرم دگزامتازون در هر میلیلیتر
موارد نیازمند پایش در زمان مصرف دگزامتازون
- در بیماران مبتلا به سرطان قبل از شروع درمان با دگزامتازون و داروهای ضدسرطان، باید غربالگری هپاتیت B انجام شود.
- بیمارانی که مدتی در آب و هوای گرمسیری حضور داشتهاند یا اسهال با دلیل نامشخص دارند، قبل از آغاز درمان باید از نظر ابتلا به آمیب بررسی شوند.
- فشار خون، سطح هموگلوبین، گلوکز و پتاسیم خون، وجود خون در مدفوع و تراکم استخوان باید پایش شود.
- در صورت بروز علائم آسیب عضلانی، باید کراتین کیناز پایش شود.
- در صورت مصرف دگزامتازون در کودکان، باید قد، وزن و میزان رشد پایش شود.
- سرکوب محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-آدرنال باید بررسی شود.
- احتمال فعال شدن مجدد سل باید در بیمارانی که سل نهفته دارند یا واکنش مثبت به تست توبرکولین نشان میدهند، ارزیابی شود.
- در صورت مصرف دگزامتازون به صورت مزمن، بهتر است معاینه چشم به طور مرتب انجام شود.
- در درمانهای طولانیتر از 6 هفته، باید تغییرات فشار داخل چشم بررسی شود.
- در بیماران مبتلا به مولتیپل میلوما، قبل از شروع درمان با دگزامتازون به عنوان بخشی از درمان ترکیبی، آزمایش بارداری باید در بیمارانی که ممکن است باردار شوند، انجام گردد.
- در بیماران مبتلا به سرطان قبل از شروع درمان با دگزامتازون و داروهای ضدسرطان، باید غربالگری هپاتیت B انجام شود.
- بیمارانی که مدتی در آب و هوای گرمسیری حضور داشتهاند یا اسهال با دلیل نامشخص دارند، قبل از آغاز درمان باید از نظر ابتلا به آمیب بررسی شوند.
- فشار خون، سطح هموگلوبین، گلوکز و پتاسیم خون، وجود خون در مدفوع و تراکم استخوان باید پایش شود.
- در صورت بروز علائم آسیب عضلانی، باید کراتین کیناز پایش شود.
- در صورت مصرف دگزامتازون در کودکان، باید قد، وزن و میزان رشد پایش شود.
- سرکوب محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-آدرنال باید بررسی شود.
- احتمال فعال شدن مجدد سل باید در بیمارانی که سل نهفته دارند یا واکنش مثبت به تست توبرکولین نشان میدهند، ارزیابی شود.
- در صورت مصرف دگزامتازون به صورت مزمن، بهتر است معاینه چشم به طور مرتب انجام شود.
- در درمانهای طولانیتر از 6 هفته، باید تغییرات فشار داخل چشم بررسی شود.
- در بیماران مبتلا به مولتیپل میلوما، قبل از شروع درمان با دگزامتازون به عنوان بخشی از درمان ترکیبی، آزمایش بارداری باید در بیمارانی که ممکن است باردار شوند، انجام گردد.
موارد منع مصرف دگزامتازون
- در صورت سابقه حساسیت به دگزامتازون یا سایر اجزای فرمولاسیون، از مصرف این دارو اجتناب کنید.
- در صورت داشتن عفونتهای قارچی سیستمیک، عفونت باکتریایی خون، زخم معده و دوازدهه، گلوکوم و سندروم کوشینگ، از مصرف دگزامتازون خودداری کنید.
- تزریق واکسنهای ویروس زنده یا ویروس زنده ضعیفشده در حین مصرف دگزامتازون توصیه نمیشود.
- در صورت ابتلا به برخی عفونتهای ویروسی مانند آبلهمرغان یا هرپس، تزریق دگزامتازون توصیه نمیشود.
- در صورت سابقه حساسیت به دگزامتازون یا سایر اجزای فرمولاسیون، از مصرف این دارو اجتناب کنید.
- در صورت داشتن عفونتهای قارچی سیستمیک، عفونت باکتریایی خون، زخم معده و دوازدهه، گلوکوم و سندروم کوشینگ، از مصرف دگزامتازون خودداری کنید.
- تزریق واکسنهای ویروس زنده یا ویروس زنده ضعیفشده در حین مصرف دگزامتازون توصیه نمیشود.
- در صورت ابتلا به برخی عفونتهای ویروسی مانند آبلهمرغان یا هرپس، تزریق دگزامتازون توصیه نمیشود.
مصرف دگزامتازون در دوران بارداری و شیردهی
- پیش از مصرف دگزامتازون در دوران بارداری یا شیردهی با پزشک یا داروساز خود مشورت کنید.
- تصمیمگیری درباره مصرف دگزامتازون در دوران بارداری یا شیردهی با توجه به نوع بیماری متغیر است و با توجه به مزایای مصرف دارو برای مادر و ریسک بروز عوارض در جنین صورت میگیرد.
- پیش از مصرف دگزامتازون در دوران بارداری یا شیردهی با پزشک یا داروساز خود مشورت کنید.
- تصمیمگیری درباره مصرف دگزامتازون در دوران بارداری یا شیردهی با توجه به نوع بیماری متغیر است و با توجه به مزایای مصرف دارو برای مادر و ریسک بروز عوارض در جنین صورت میگیرد.
عوارض جانبی دگزامتازون
هر دارو به موازات اثرات مطلوب درمانی، ممکن است باعث بروز برخی عوارض جانبی ناخواسته شود؛ البته این عوارض در تمام افراد دیده نمی شود. از جمله عوارض احتمالی این دارو عبارتند از:
- مشکلات گوارشی
- تعریق شدید
- سکسکه
- افزایش اشتها
- سرگیجه، ضعف و خستگی
- سردرد
- مشکلات خواب
- افزایش احتمال پوکی استخوان
هر دارو به موازات اثرات مطلوب درمانی، ممکن است باعث بروز برخی عوارض جانبی ناخواسته شود؛ البته این عوارض در تمام افراد دیده نمی شود. از جمله عوارض احتمالی این دارو عبارتند از:
- مشکلات گوارشی
- تعریق شدید
- سکسکه
- افزایش اشتها
- سرگیجه، ضعف و خستگی
- سردرد
- مشکلات خواب
- افزایش احتمال پوکی استخوان
تداخلات دارویی دگزامتازون
در مورد مصرف دگزامتازون به همراه دارو یا مکمل های دیگر با پزشک یا داروساز مشورت شود.
در مورد مصرف دگزامتازون به همراه دارو یا مکمل های دیگر با پزشک یا داروساز مشورت شود.
بستهبندی دگزیدون ®
هر بسته حاوی 5 یا 10 عدد ویال دگزیدون ® است.
هر بسته حاوی 5 یا 10 عدد ویال دگزیدون ® است.
منابع
- Dexamethasone (systemic): Drug information, UpToDate 2025
- https://www.medicines.org.uk/emc/product/2633/smpc
نام ژنریک: دگزامتازون
شکل دارویی: محلول قابل تزریق حاوی 4 میلیگرم دگزامتازون در هر میلیلیتر
دسته دارویی: کورتیکواسترویید
موارد مصرف: این دارو در درمان بیماریهای مختلف آلرژیک، خونی، پوستی، نئوپلاستیک، روماتیسمی، خودایمنی، سیستم عصبی، کلیوی و تنفسی کاربرد دارد.
دگزیدون ® (دگزامتازون) از داروهای کورتیکواستروئیدی طولانیاثر است. این دارو با مکانیسمهایی از جمله کاهش تولید واسطههای التهابی و سرکوب مهاجرت نوتروفیلها، التهاب را کاهش میدهد. علاوه بر این، دگزامتازون سیستم ایمنی را سرکوب کرده و اثر ضدتهوع نیز نشان میدهد.
- Dexamethasone (systemic): Drug information, UpToDate 2025
- https://www.medicines.org.uk/emc/product/2633/smpc
• تزریق مستقیم دگزیدون ® به صورت داخل وریدی باید به آرامی طی 1 تا چند دقیقه انجام شود.
• دگزیدون ® همچنین میتواند با انفوزیون داخل وریدی متناوب ( Intravenous Piggyback ) طی 5-30 دقیقه تجویز شود.
• تزریق سریع دگزیدون ® ممکن است با تحریک پریینه همراه باشد (بهویژه در دوزهای بالاتر). بنابراین، برای جلوگیری از تحریک پریینه، بهتر است دارو را بیشتر رقیق کرده و با سرعت کمتری از طریق انفوزیون داخل وریدی متناوب ( Intravenous Piggyback ) تجویز شود.
• دگزیدون ® با غلظت 4 یا 10 میلی گرم در میلی لیتر به روش تزریق عضلانی عمیق قابل تجویز است.
• این دارو نباید به صورت اپیدورال تزریق شود.
• تزریق داخل مفصلی در مفاصل ناپایدار توصیه نمیشود.
• تزریق دگزیدون ® به مناطقی از بدن که عفونت دارند، نباید انجام شود.
• تزریق مستقیم دگزیدون ® به صورت داخل وریدی باید به آرامی طی 1 تا چند دقیقه انجام شود.
• دگزیدون ® همچنین میتواند با انفوزیون داخل وریدی متناوب ( Intravenous Piggyback ) طی 5-30 دقیقه تجویز شود.
• تزریق سریع دگزیدون ® ممکن است با تحریک پریینه همراه باشد (بهویژه در دوزهای بالاتر). بنابراین، برای جلوگیری از تحریک پریینه، بهتر است دارو را بیشتر رقیق کرده و با سرعت کمتری از طریق انفوزیون داخل وریدی متناوب ( Intravenous Piggyback ) تجویز شود.
• دگزیدون ® با غلظت 4 یا 10 میلی گرم در میلی لیتر به روش تزریق عضلانی عمیق قابل تجویز است.
• این دارو نباید به صورت اپیدورال تزریق شود.
• تزریق داخل مفصلی در مفاصل ناپایدار توصیه نمیشود.
• تزریق دگزیدون ® به مناطقی از بدن که عفونت دارند، نباید انجام شود.
نحوه آمادهسازی دگزیدون ®:
دگزیدون ® محلول آماده تزریق است و نیازی به رقیقسازی ندارد.
دگزیدون ® محلول آماده تزریق است و نیازی به رقیقسازی ندارد.